Việt Nam “Chạm Ngõ” Nâng Hạng FTSE: 1,67 Tỷ USD Dòng Vốn Thụ Động và Kịch Bản Thị Trường Chung 2026

Thị trường chứng khoán Việt Nam đang đứng trước một tuần lễ mang tính bản lề, khi FTSE Russell chuẩn bị công bố kết quả đánh giá giữa kỳ vào sáng ngày 8/4/2026. Đây không chỉ là một sự kiện định kỳ mà còn là bước kiểm định then chốt, xác lập vị thế của Việt Nam trên bản đồ tài chính toàn cầu và định hình dòng chảy vốn trong trung hạn.

Theo đánh giá từ SSI Research, một trong những tổ chức phân tích hàng đầu Việt Nam, thị trường vẫn đang duy trì lộ trình nhất quán để được nâng hạng lên thị trường mới nổi (Emerging Market) theo tiêu chuẩn của FTSE Russell trong năm 2026. Nếu vượt qua kỳ đánh giá lần này, cánh cửa thu hút dòng vốn từ các quỹ thụ động sẽ rộng mở, dự kiến bắt đầu từ tháng 9/2026, với quy mô ước tính lên tới **1,67 tỷ USD** từ các quỹ ETF toàn cầu.

Dòng vốn tiềm năng này, theo SSI Research, nhiều khả năng sẽ tập trung vào nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn, có tỷ lệ free-float cao và thanh khoản dồi dào – những tiêu chí mà nhà đầu tư tổ chức nước ngoài đặc biệt quan tâm. Trong số đó, **VIC** được dự báo sẽ thu hút lượng vốn vượt trội, khoảng **414 triệu USD**, bỏ xa các mã còn lại, cho thấy sự ưu tiên rõ ràng của các quỹ ETF đối với những doanh nghiệp đầu ngành và có ảnh hưởng lớn đến chỉ số. Tiếp theo là **HPG** với khoảng **147 triệu USD**, trong khi **VHM** và **FPT** cũng nằm trong nhóm dẫn đầu với quy mô lần lượt khoảng **92 triệu USD** và **90 triệu USD**. Các mã lớn khác như **MSN, SSI, VNM** cũng được kỳ vọng sẽ hút dòng tiền đáng kể, tạo thành lực đỡ quan trọng cho thị trường khi kịch bản nâng hạng thành hiện thực.

Một điểm đáng chú ý trong kịch bản giải ngân là dòng tiền này nhiều khả năng không đổ vào thị trường một lần mà sẽ được phân bổ theo từng giai đoạn trong vòng **3–5 quý**, tương tự kinh nghiệm của Saudi Arabia năm 2019. Cách tiếp cận thận trọng này được kỳ vọng sẽ giúp thị trường hấp thụ dòng vốn hiệu quả hơn, hạn chế biến động mạnh trong ngắn hạn, đồng thời mở ra dư địa tăng trưởng liên tục trong trung hạn sau khi nâng hạng.

Song song với triển vọng nâng hạng, Việt Nam đang đẩy nhanh loạt cải cách về hạ tầng và cơ chế vận hành thị trường. Các bước tiến quan trọng bao gồm việc loại bỏ yêu cầu ký quỹ trước giao dịch (pre-funding), nâng cao tiêu chuẩn công bố thông tin, nới lỏng giới hạn sở hữu nước ngoài (FOL), và tiến triển trong triển khai cơ chế đối tác bù trừ trung tâm (CCP). Cùng với hệ thống giao dịch KRX đang vận hành và các thay đổi pháp lý gần đây, những yếu tố này được xem là bước tiến quan trọng giúp thị trường chứng khoán Việt Nam tiệm cận các tiêu chí của MSCI, đặc biệt trong việc cải thiện tính minh bạch, khả năng tiếp cận và hiệu quả vận hành đối với nhà đầu tư tổ chức nước ngoài. Đây là những nỗ lực cấp quốc gia, được Bộ Tài chính và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước điều phối, thể hiện cam kết mạnh mẽ trong việc nâng cao chất lượng thị trường.

Trên thực tế, thị trường đã có giai đoạn tăng trưởng tích cực trong những tháng đầu năm 2026, nhanh chóng tiệm cận mục tiêu cơ sở **1.920 điểm** chỉ sau hai tháng. Tuy nhiên, áp lực chốt lời trong tháng 3 gia tăng trong bối cảnh lo ngại lãi suất trong nước có thể nhích lên cùng với bất ổn địa chính trị toàn cầu đã khiến xu hướng ngắn hạn trở nên thận trọng hơn. Để hiểu rõ hơn về các yếu tố đang ghìm chân thị trường trong ngắn hạn, độc giả có thể tham khảo bài viết: Áp Lực Kép Ghìm Chân Thị Trường Chứng Khoán: Dòng Tiền Thận Trọng Giữa Lãi Suất Hút Vốn và Lạm Phát “Giá Dầu”.

Dù vậy, trong trung hạn, SSI Research kỳ vọng thị trường vẫn được hỗ trợ bởi nhiều động lực mang tính cấu trúc và chu kỳ. Nổi bật là mục tiêu tăng trưởng GDP hai chữ số trong giai đoạn tới, với đầu tư hạ tầng quy mô lớn đóng vai trò then chốt, vừa tạo hiệu ứng kích thích ngắn hạn, vừa nâng cao năng suất dài hạn của nền kinh tế. Bên cạnh đó, áp lực tỷ giá được kỳ vọng hạ nhiệt khi chênh lệch giữa VND và USD thu hẹp, qua đó tạo dư địa ổn định chính sách tiền tệ. Ngoài ra, sức hấp dẫn tương đối của thị trường chứng khoán cũng có thể được cải thiện khi các kênh đầu tư khác như bất động sản, vàng hay tiền mã hóa có dấu hiệu chững lại hoặc bị siết chặt hơn về quản lý, thúc đẩy dòng vốn nội quay trở lại thị trường. Cùng với đó, loạt thương vụ IPO dự kiến trong thời gian tới như Highlands Coffee, CP Vietnam, Dienmayxanh, HDBS hay LPBS được kỳ vọng sẽ bổ sung nguồn cung chất lượng, góp phần đa dạng hóa cơ hội đầu tư và gia tăng chiều sâu cho thị trường.

Nhìn chung, dù có thể xuất hiện những biến động trong ngắn hạn do các yếu tố vĩ mô và địa chính trị, triển vọng trung và dài hạn của thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn được đánh giá tích cực. Kỳ vọng nâng hạng FTSE không chỉ là một cột mốc danh dự mà còn đóng vai trò là chất xúc tác quan trọng cho dòng vốn và mặt bằng định giá, mở ra một chu kỳ tăng trưởng mới cho các nhà đầu tư trong nước và quốc tế.

Biên tập: Phố Wall (Theo nguồn gốc)